Gần mười hai giờ đêm, một bạn trong nhóm nhắn cho mình: “Anh ơi phần cơ sở em được điểm ổn, phần chuyên môn thiếu có mấy điểm.” Bạn ấy học một tháng, đi làm ban ngày, tối mới mở tài liệu ra. Mình không ngạc nhiên, vì năm nào cũng có người trượt đúng ở phần đó.
Bài này mình viết cho những ai sắp đi thi chứng chỉ môi giới bất động sản, gom lại những câu mà các bạn trẻ ở sàn hỏi mình nhiều nhất, cộng thêm phần mình đã đọc lại văn bản để chắc là thông tin còn đúng ở thời điểm năm nay.
vì sao giờ ai cũng phải thi
Trước đây có không ít người làm môi giới tự do, quen biết là bán, chẳng cần giấy tờ gì. Luật Kinh doanh bất động sản 2023 (số 29/2023/QH15, có hiệu lực từ ngày 1/8/2024) siết lại chuyện này: cá nhân hành nghề môi giới phải có chứng chỉ hành nghề, và phải hành nghề trong một doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ môi giới hoặc dịch vụ sàn giao dịch bất động sản. Nói gọn là không còn làm “một mình một chợ” được nữa.
Phần chi tiết về thi sát hạch, cấp chứng chỉ nằm ở Nghị định 96/2024/NĐ-CP. Khi đi làm hồ sơ, bạn sẽ thấy thông báo của địa phương dẫn chiếu đến các điều trong nghị định này. Với người đang muốn đi tiếp trong hành nghề bất động sản, tấm chứng chỉ giờ là giấy vào cửa, không còn là thứ “có thì tốt”.
điều kiện để được dự thi
Mình gom các điều kiện chính theo Điều 70 của luật và nghị định hướng dẫn, đọc thấy dễ hơn khi để thành bảng:
| Năng lực | Có năng lực hành vi dân sự đầy đủ. |
| Học vấn | Tốt nghiệp trung học phổ thông trở lên. Nhiều người lớn tuổi trong nghề phải đi tìm lại bằng cũ. |
| Bồi dưỡng | Có giấy chứng nhận đã hoàn thành khóa đào tạo, bồi dưỡng kiến thức hành nghề môi giới bất động sản. |
| Tư cách | Không đang bị truy cứu trách nhiệm hình sự hoặc đang chấp hành án phạt tù. |
| Đối tượng | Công dân Việt Nam, người Việt Nam định cư ở nước ngoài, người nước ngoài đủ điều kiện đều được đăng ký. |
Khóa bồi dưỡng thì nhiều cơ sở đào tạo tổ chức, học vài buổi cuối tuần hoặc buổi tối. Mình khuyên nên chọn nơi có giảng viên từng làm thực tế, vì phần chuyên môn hay hỏi tình huống chứ không chỉ hỏi định nghĩa.
giấy tờ thường phải chuẩn bị
Mỗi địa phương có thể yêu cầu hơi khác, nên đọc kỹ thông báo của nơi mình đăng ký. Đây là những thứ mình và mấy bạn trong nhóm từng phải nộp:
☐ Đơn đăng ký dự thi theo mẫu
☐ Bản sao giấy tờ tùy thân (căn cước)
☐ Bản sao bằng tốt nghiệp trung học phổ thông trở lên
☐ Giấy chứng nhận hoàn thành khóa bồi dưỡng kiến thức môi giới
☐ Ảnh chân dung theo kích thước trong thông báo
☐ Biên lai nộp lệ phí dự thi
Một lỗi hay gặp là bằng cấp ba bị mất, đi xin bản sao từ sổ gốc mất cả tuần. Nếu bạn biết mình sẽ thi trong vài tháng tới, lo giấy này trước.
thi gì và thế nào là đạt
Bài thi chia hai phần: kiến thức cơ sở (chủ yếu là pháp luật liên quan như đất đai, nhà ở, kinh doanh bất động sản) và kiến thức chuyên môn (nghiệp vụ môi giới, kỹ năng, đạo đức nghề nghiệp). Theo nghị định, bài thi đạt khi mỗi phần được từ 70 điểm trở lên trên thang 100. Chữ “mỗi phần” là chỗ nhiều người đọc lướt. Cơ sở được cao mà chuyên môn dưới 70 vẫn là trượt.
Phần chuyên môn không thi trí nhớ, nó thi xem bạn có xử lý đúng một tình huống giao dịch hay không.
Cách ôn mình thấy hiệu quả với mấy bạn là: đọc luật theo chủ đề (đặt cọc, thanh toán, điều kiện đưa nhà ở hình thành trong tương lai vào kinh doanh, trách nhiệm của môi giới), mỗi chủ đề tự đặt ra hai ba tình huống rồi trả lời bằng lời của mình. Ôn theo cặp cũng đỡ hơn ôn một mình.
sau khi đậu
Chứng chỉ có giá trị sử dụng trên phạm vi cả nước trong thời hạn 5 năm kể từ ngày cấp. Hết hạn thì làm thủ tục cấp lại theo quy định. Có chứng chỉ rồi bạn vẫn phải làm trong một doanh nghiệp đủ điều kiện như đã nói ở trên, chứ không phải cầm chứng chỉ là được đứng ra làm riêng.
Lịch thi do cơ quan có thẩm quyền ở từng tỉnh, thành công bố theo đợt trong năm. Cứ vài tháng nên vào cổng thông tin của sở ngành địa phương xem có thông báo mới không, đừng đợi đồng nghiệp báo lại.
Bạn nhắn tin lúc nửa đêm hôm ấy đã đăng ký thi lại đợt sau. Lần này bạn ấy bỏ hẳn việc học thuộc, chuyển sang tự viết tình huống. Mình nghĩ lần này sẽ ổn.
Quy định về chứng chỉ và thủ tục có thể được sửa đổi, bạn nên đối chiếu với văn bản gốc và thông báo của nơi đăng ký thi trước khi nộp hồ sơ.